[9:88] و اما رسول و كساني كه با او ايمان آوردند، مشتاقانه با مال و جان خود جهد و کوشش مي كنند. اينان شايستگي تمام خوبي ها را دارند؛ اينان برندگانند.

 

 صفحه اصلی Home

 

پناه میبرم به خدا از شر شیطان رانده شده

بنام خدا بخشنده مهربان

(پیام خدای مهربان به مردم ایران)

فهرست مطالب

    جهاد با نفس

 

 

 فهرست مطالب (Top )   

جهاد با نفس

يكي از بزرگترين مسئوليت هاي يك مؤمن جهاد براي تزكيه نفس است.  تزكيه نفس بدين معني است كه انسان بايد با نفس خود كه اورا به گمراهي مي كشد پيوسته مقابله و جهاد كند.  خداي متعال در قرآن كريم مي فرمايد كه نفس انسان اصولا به بدي گرايش دارد:

[12:53] وما أبرئ نفسي إن النفس لأمارة بالسوء إلا ما رحم ربي إن ربي غفور رحيم

[12:53] من ادعا نمي كنم كه بي گناه هستم. نفس به بدي گرايش دارد، مگر كساني كه از رحمت پروردگارم برخوردار شده ا ند. پروردگار من عفوكننده است، مهربان ترين."

دراثر تلاش براي مقابله با تمايلات گناه آلود نفس، كم كم اراده انسان قوي مي شود و مي تواند در مقابل اعمال زشت بايستد و مقاومت كند.  برطبق آيات قرآن مجيد فقط نفس هاي قوي و مطمئن به بهشت مي روند.  نفس هايي كه در مقابله با گناه ضعيف اند هرگز به بهشت راه نمي يابند:

[89:27] يأيتها النفس المطمئنة

[89:28] ارجعي إلى ربك راضية مرضية

[89:29] فادخلي في عبدي

[89:30] وادخلي جنتي

[89:27] و تو، اي نفس مطمئنه.

[89:28] به سوي پروردگارت بازگرد، راضي و رضايت بخش.

[89:29] خوش آمدي در زمره خدمتگزاران من.

[89:30] خوش آمدي به بهشت من.

خداي متعال در قرآن كريم به كساني از قوم بني اسرائيل كه در مقابله با تمايلات نفساني از خود ضعف نشان دادند و در نتيجه به دام هولناك شرك و گوساله پرستي افتادند دستور به كشتن نفس مي دهد:

[2:54]به ياد آوريد که موسي به قوم خود گفت: "اي قوم من، شما با پرستش گوساله به نفس خود ستم کرديد. پس به درگاه خالق خود توبه کنيد و نفس خود را بکشيد که اين نزد پروردگارتان براي شما بهتر است." او توبه شما را پذيرفت. اوست آمرزنده، مهربان ترين.

كشتن نفس به معناي خودكشي نيست بلكه منظور كشتن تمايلات گناه آلود نفس است.  مثلا اگر كسي در مقام اداري خود نفسش او را به دريافت رشوه دعوت كند با يد او با تما م قوا با اين تمايل گناه آلود مقابله كند و آنرا بكشد.  در اين صورت است كه به رضايت وجدان دست مي يابد.   بدون استقامت، پايداري و جهاد با نفس نمي توان برمشكلات فردي و اجتماعي فائق آمد.  جهاد درراه خدا عزم و اراده اي راسخ مي طلبد و پيروي از هواي نفس عملا موجب سستي اراده و توان انسان براي مقابله با سختيها ومصائب زندگي مي گردد.  خداي متعال در قرآن مجيد در آيات متعددي مردم را به جهاد با مال و جان دعوت مي كند:

[9:20] الذين ءامنوا وهاجروا وجهدوا في سبيل الله بأمولهم وأنفسهم أعظم درجة عند الله وأولئك هم الفائزون

[9:20] کساني که ايمان مي آورند و مهاجرت مي کنند و در راه خدا با پول و جان خود كوشش مي کنند، نزد خدا از مقامي والاتر برخوردارند. ايشان برندگانند.

[9:41] انفروا خفافا وثقالا وجهدوا بأمولكم وأنفسكم في سبيل الله ذلكم خير لكم إن كنتم تعلمون

[9:41]  بي درنگ بسيج شويد، سبک يا سنگين و با پول و جان خود در راه خدا جهد و كوشش کنيد. اين براي شما بهتر است، اگر فقط مي دانستيد.

[9:88] لكن الرسول والذين ءامنوا معه جهدوا بأمولهم وأنفسهم وأولئك لهم الخيرت وأولئك هم المفلحون

 

[9:88] و اما رسول و كساني كه با او ايمان آوردند، مشتاقانه با مال و جان خود جهد و کوشش مي كنند. اينان شايستگي تمام خوبي ها را دارند؛ اينان برندگانند.

[22:78] وجهدوا في الله حق جهاده هو اجتبيكم وما جعل عليكم في الدين من حرج ملة أبيكم إبرهيم هو سميكم المسلمين من قبل وفي هذا ليكون الرسول شهيدا عليكم وتكونوا شهداء على الناس فأقيموا الصلوة وءاتوا الزكوة واعتصموا بالله هو موليكم فنعم المولى ونعم النصير

[22:78] در راه خدا آنچنان که بايد، کوشش کنيد. او شما را انتخاب کرده است و در تکاليف دينتان هيچ گونه سختي براي شما قرار نداده است- دين پدرتان ابراهيم. اوست که در اصل شما را "تسليم شدگان" ناميد. پس، رسول شاهدي باشد در ميان شما و شما شاهدي باشيد در ميان مردم. بنابراين، نمازها (ارتباط با خدا) را بر پا داريد و زکات (انفاق واجب) را بدهيد و به خدا متوسل شويد؛ اوست مولاي شما، بهترين مولا و بهترين پشتيبان.

[29:69] والذين جهدوا فينا لنهدينهم سبلنا وإن الله لمع المحسنين

[29:69] و اما كساني كه در راه ما كوشش مي كنند، ما مطمئنا آنها را به راههاي خودمان هدايت خواهيم كرد. يقينا، خدا با پارسايان است.

[49:15] إنما المؤمنون الذين ءامنوا بالله ورسوله ثم لم يرتابوا وجهدوا بأمولهم وأنفسهم في سبيل الله أولئك هم الصدقون

[49:15] مؤمنان (ايمان آورندگان) كساني هستند كه به خدا و رسولش ايمان دارند، سپس به مرحله اي مي رسند كه هيچ گونه شكي ندارند و با پول و جان خود در راه خدا سخت كوشش مي كنند. اينان راستگويان هستند.

مؤمنان واقعي مشتاق جهد و کوشش اند و فقط با مبارزه با هواي نفس مي توان درراه خدا جهاد كرد. اما چگونه با هواي نفس مقابله كنيم؟  چگونه مي توانيم نيروي اراده خود را براي انجام كاردرست تقويت كنيم؟  مغز انسان محل فرماندهي كليه اعمال و رفتارماست.  مغز انسان هميشه مي كوشد كه مارا از درد دوركرده به سمت لذت هدايت كند.  بنابراين بايد مغز ما توجيه شود كه عملي كه انجام مي دهيم مي تواند براي ما درد آور باشد تا جلوي انجام اين عمل را بگيرد.  مثلا اگر خوردن شيريني براي ما لذت آوراست و نفس ما آنرا مي طلبد طبيعي است كه مغز ما دستورخوردن شيريني را صادركند.  ولي اگر به مغزمان بفهمانيم كه خوردن شيريني عواقب بدي براي سلامتي بدن دارد و موجب چاقي، بيماري هاي قلبي، و كرم خوردگي دندانها مي گردد آنوقت مغزمان درمقابل خوردن شيريني مقاومت مي كند.  اصل درد و لذت كه علم روانشناسي مطرح است در قرآن براي تشويق انسانها به اعمال صالح و پرهيز از اعمال زشت بكرات آمده است.  مثلا خدا به كساني كه عمل صالح انجام مي دهند وعده بهشت و به كساني كه مرتكب جرم و گناه مي شوند و توبه نمي كنند وعده جهنم مي دهد.  بهشت با خوشي و لذت توآم است و جهنم با دردو مشقت.  بنابراين براي تقويت نيروي اراده براي انجام كارهاي نيك بايد از اين اصل قرآني همواره در زندگي روزمره بهره جست.   مثلا اگر از خواب بلند شدن قبل از طلوع آفتاب و بجاآوردن نماز صبح براي كسي سخت باشد بايد بياد آورد كه اگر از فرآمين الهي تخطي كند هم دراين دنيا وهم در جهان آخرت دچاردرد و عذابي بسيار شديد تر از سختي بلند شدن از خواب خواهد شد.  دراين صورت است كه مغزوي توجيه مي شود كه براي دفع درد شديدتربايد ازخواب برخيزد و نماز بجا آورد.  البته براي كساني كه عاشق خدا هستند نمازخواندن خود يك لذت و مسرت است.  درقرآن مثال جالبي درمورد جهاد در راه خدا آمده است.  آناني كه نمي خواستند با رسول خدا بجهاد بروند مي گفتند كه بسيج شدن در اين هواي گرم مشقت آوراست و خدا مي فرمايد كه آتش دوزخ بسي سوزان تراست:

[9:81] فرح المخلفون بمقعدهم خلف رسول الله وكرهوا أن يجهدوا بأمولهم وأنفسهم في سبيل الله وقالوا لا تنفروا في الحر قل نار جهنم أشد حرا لو كانوا يفقهون

[9:81] خانه نشينان از اينكه از رسول خدا عقب ماندند، خوشحال بودند و از جهادكردن با پول و جان خود در راه خدا نفرت داشتند. آنها گفتند: "بگذار در اين گرما بسيج نشويم!" بگو: "آتش دوزخ بسي سوزان تر است،" اگر آنها فقط مي توانستند درك كنند.

بنابراين كسي كه درست فكر مي كند نتيجه مي گيرد كه بايد سختي و مشقت بسيج شدن براي جهاد در هواي گرم را پذيرفت.  زيرا ترك رسول خدا و عدم جهاد در راه خدا موجب رفتن به جهنم كه بسي سوزان تر و دردناك تراز هواي گرم اين جها ن است مي گردد.  بنابراين در هركاري بايد به عواقب آن فكركرد.  براي تزكيه نفس و جهاد با هواي نفس كه پيوسته طالب خوشي آني و كوتاه مدت است بايد فكر و انديشه را بكارگرفت و عواقب درازمدت هرعملي را بررسي نمود و دراين راه ازخداي متعال استعانت جست.

[2:45] واستعينوا بالصبر والصلوة وإنها لكبيرة إلا على الخشعين

[2:45] از طريق صبر و نماز ياري جوييد. بي گمان اين کاري است دشوار، ولي نه براي خاشعان.

 

براي اطلاع بيشتر به اين سايت رجوع كنيد: http://godisonelife.blogspot.com

 

حمد و سپاس خدایی را سزاست که پروردگان عالمیان است.

 

فهرست مطالب (Top )